Mazut tăng 46,25 % từ 07/08 — loại nhiên liệu ít ai nhắc tên đang kể một câu chuyện khác

Mỗi lần giá xăng điều chỉnh, cả nước ngó vào bảng số rồi thở phào hay cau mày. Nhưng lần thứ 14 trong vòng 89 ngày này có một chi tiết lặng lẽ bơi ngược: trong khi xăng E5 RON 92 giảm 4,21 %, dầu Mazut lại tăng thêm 1,61 %. Và nếu nhìn toàn bộ hành trình từ 07/08 đến nay, khoảng cách giữa hai loại nhiên liệu này đang rất lớn.

Lần điều chỉnh thứ 14: xăng và dầu chạy khác nhịp

Ngày 04/11, xăng E5 RON 92 từ 24.220 xuống 23.200 đồng/lít, xăng E10 RON 95-III từ 24.150 xuống 23.230 đồng/lít, dầu Diesel từ 30.240 xuống 28.870 đồng/lít. Ba loại cùng giảm, mức cắt dao động từ −3,81 % đến −4,53 %.

Dầu Mazut đi chiều ngược lại: từ 23.590 lên 23.970 đồng/kg (+1,61 %). Không phải sự kiện gì lớn tính theo con số tuyệt đối, nhưng đủ để đặt câu hỏi — tại sao cùng một đợt điều chỉnh mà hướng đi lại khác nhau?

Chúng tôi không có câu trả lời chắc chắn. Một cách giải thích là dầu nặng và dầu nhẹ theo dõi hai chuỗi giá quốc tế khác nhau, và trong tuần vừa rồi hai chuỗi đó đi lệch nhau. Nhưng đó là giả thuyết.

89 ngày, Mazut tăng 46,25 % — xăng chỉ tăng 6,81 %

Nhìn toàn bộ giai đoạn từ 07/08 đến 04/11: xăng E5 RON 92 đi từ 21.720 lên 23.200 đồng/lít (+6,81 %), dầu Diesel từ 27.540 lên 28.870 đồng/lít (+4,83 %). Hai con số khiêm tốn, hợp lý.

Rồi có Mazut: từ 16.390 lên 23.970 đồng/kg — tức +46,25 % chỉ trong 89 ngày. Hơn bốn mươi sáu phần trăm. Trong khi xăng tăng chưa tới bảy phần trăm.

Mazut là nhiên liệu dùng cho tàu biển, lò hơi công nghiệp, nhà máy điện dùng dầu — không phải thứ người đi xe máy quan tâm mỗi sáng. Nhưng bất kỳ cơ sở sản xuất nào đang đốt Mazut đều đang chịu chi phí năng lượng tăng mạnh hơn nhiều so với những gì headline về giá xăng cho thấy.

Tỷ giá yếu hơn, nhưng xăng vẫn đắt hơn

Trong cùng 89 ngày đó, USD tại Vietcombank bán ra giảm 1,82 % xuống còn 25.930 đồng — mức thấp nhất kể từ 07/08. Đồng đô la yếu đi thì lý thuyết là giá dầu nhập khẩu rẻ hơn khi quy ra tiền đồng. Nhưng xăng và dầu Diesel vẫn cao hơn so với 07/08.

Điều đó cho thấy giá dầu thô trên thị trường thế giới trong giai đoạn này đã tăng đủ mạnh để lấn át lợi thế tỷ giá — hoặc có các yếu tố trong cơ chế định giá trong nước mà chúng tôi không nhìn thấy từ bảng số này.

Góc nhìn rộng hơn

89 ngày vừa qua không phải giai đoạn yên tĩnh với bất kỳ hàng hóa nào. Bạc miếng Phú Quý giảm 34,73 % từ 07/08. Cà phê nhân Đắk Lắk mất 13,67 %. Ai mua vàng miếng SJC ngày 07/08 và bán lại ngày 04/11 thì lỗ 2,81 %, trong khi gửi tiết kiệm cùng thời gian đó có thể thu được khoảng 1,63 % (theo lãi suất 6,7 %/năm, tính đơn, chưa trừ thuế, đã qua — không phải dự báo).

Giữa một bức tranh hàng hóa đầy biến động, xăng dầu với 14 lần điều chỉnh trong 89 ngày trông có vẻ bận rộn. Nhưng Mazut, với +46,25 %, mới là con số đáng ngạc nhiên nhất trong toàn bộ bảng.

Số liệu do dulieu.dev tự thu thập — giá vàng: DOJI; tỷ giá: Vietcombank; giá xăng dầu: VnExpress; giá cà phê: giacaphe.com; giá bạc: CafeF; lãi suất: Vietcombank, BIDV, VPBank. Bài viết để tham khảo, không phải lời khuyên đầu tư.