Xăng đổi giá 13 lần trong 89 ngày, và vẫn đắt hơn 36,07 % so với hồi tháng Bảy

Nếu bạn có cảm giác giá xăng cứ "nhấp nhô" như điện tâm đồ, cảm giác đó có cơ sở. Từ 20/07 đến 17/10, giá bán lẻ xăng dầu đã được điều chỉnh 13 lần trong 89 ngày. Nhưng điện tâm đồ này có một đường nền đi lên khá dốc.

Nhấp nhô quanh một đường dốc

Hôm 17/10, xăng E5 RON 92 bán 26.970 đ/lít, xăng E10 RON 95-III bán 27.020 đ/lít. Hồi 20/07, hai loại này là 19.820 và 20.550 đ/lít. Tính ra, E5 RON 92 đắt hơn 36,07 %, E10 RON 95-III đắt hơn 31,48 %.

Dầu diesel leo từ 23.320 lên 29.100 đ/lít, tức +24,79 %. Người tăng mạnh nhất lại là dầu mazut, thứ nhiên liệu ít ai đổ vào xe nhưng nhiều nhà máy phải đốt: từ 14.450 lên 22.130 đ/kg, +53,15 %.

Lần điều chỉnh gần nhất, 16/10, là một lần giảm. E5 RON 92 từ 27.700 xuống 26.970 (−2,64 %), E10 từ 28.250 xuống 27.020 (−4,35 %). Diesel gần như đứng yên (−0,07 %). Mazut thì đi ngược lại, +4,93 %, từ 21.090 lên 22.130 đ/kg.

Hình dung thế này: giá xăng giống một người leo cầu thang bộ, thỉnh thoảng lùi nửa bước để thở. Mỗi lần lùi đều được báo chí đưa tin rất to. Nhưng nhìn từ tầng một, người đó đã lên cao hơn nhiều.

Một lượng vàng giờ đổi được ít xăng hơn

Cách dễ cảm nhận nhất là đổi giá ra thứ người ta hay cầm trên tay. Giá bán vàng miếng SJC ngày 17/10 tương đương 5.315 lít xăng E10 RON 95-III. Hồi 20/07, cùng một lượng vàng đổi được 7.105 lít.

Vàng không hề rẻ đi theo kiểu thảm họa. Một cách giải thích là xăng đã tăng nhanh hơn: mẫu số phình ra thì thương số co lại. Ai cất vàng như "két an toàn" trước hạn tháng Bảy sẽ thấy chiếc két này mua được ít bình xăng hơn.

Cà phê nhân Đắk Lắk cho một bức tranh ngược lại. Một lượng vàng SJC bằng 1.564 kg cà phê nhân, so với 1.490 kg hồi 20/07. Giá cà phê đang ở mức 91.800 đ/kg, thấp nhất kể từ 20/07 và thấp hơn 6,33 % so với thời điểm đó. Nghĩa là vàng thua xăng, nhưng thắng cà phê. Nếu thấy hai chuyện này mâu thuẫn, thì không, chúng chỉ là hai thước đo khác nhau của cùng một chiếc ví.

Thì sao?

Con số 13 lần điều chỉnh nói lên điều thú vị hơn con số 36,07 %. Với hầu hết chúng ta, giá xăng không phải một con số để so sánh, nó là một cảm giác lặp lại mỗi kỳ điều chỉnh. Và vì có cả giảm lẫn tăng, rất dễ nghĩ rằng "lên xuống như nhau". Bảng dữ kiện cho thấy không phải vậy: cộng cả chặng, mức nền đã dịch lên cao rõ rệt.

Còn một chi tiết nhỏ dành cho dân thích đối chiếu. Dầu mazut tăng nhiều nhất nhưng gần như không xuất hiện trong câu chuyện hằng ngày, vì chẳng ai đứng đợi đổ mazut ở trạm xăng đầu ngõ. Có thể vì vậy mà những mức tăng lặng lẽ như thế thường chỉ lộ ra trên bảng giá của người dùng công nghiệp, rồi mới tới hóa đơn của người tiêu dùng.

Lần giảm 16/10 là tin vui thật, nhưng nó giống chuyện bớt đi một bậc trên chiếc thang đã trèo gần 89 ngày. Chúng tôi sẽ tiếp tục ghi lại từng bậc.

Số liệu do dulieu.dev tự thu thập — giá vàng: DOJI; tỷ giá: Vietcombank; giá xăng dầu: VnExpress; giá cà phê: giacaphe.com; giá bạc: CafeF; lãi suất: Vietcombank, BIDV, VPBank; chỉ số giá thực phẩm: dulieu.dev tính từ giá niêm yết online. Bài viết để tham khảo, không phải lời khuyên đầu tư.