Xăng tăng 29,17 % trong 89 ngày, còn gửi tiết kiệm cùng kỳ chỉ được 1,73 %

Có hai cách để đo một quý. Cách thứ nhất là nhìn sổ tiết kiệm. Cách thứ hai là nhìn bảng giá ở cây xăng. Hai cách cho ra hai bức tranh hoàn toàn khác nhau.

Cây xăng đã đổi bảng giá 12 lần

Ngày 23/07, một lít xăng E5 RON 92 giá 20.880 đồng. Ngày 20/10, giá là 26.970 đồng, tức tăng 29,17 %. Xăng E10 RON 95-III đi từ 21.430 lên 27.020, tăng 26,08 %. Giữa hai mốc đó, giá bán lẻ đã được điều chỉnh 12 lần trong 89 ngày. Người đổ xăng hằng tuần gần như không có lúc nào để quen với một con số.

Lần gần nhất, ngày 16/10, giá giảm. E5 RON 92 xuống từ 27.700 còn 26.970 (−2,64 %), và E10 RON 95-III từ 28.250 còn 27.020 (−4,35 %). Dù vậy, một cú giảm nhỏ không xóa nổi quãng đường dài đã đi lên.

Dầu mazut mới là kẻ chạy xa nhất

Nếu xăng là chuyện người đi xe máy cảm nhận được, thì dầu mazut là chuyện của nhà máy, lò hơi và tàu thuyền. Mazut từ 15.560 lên 22.130 đ/kg, tăng 42,22 %. Đúng vào lần điều chỉnh 16/10, khi xăng giảm thì mazut lại nhích lên từ 21.090 thành 22.130 (+4,93 %).

Dầu diesel thì ngược lại, chỉ tăng 12,97 %, từ 25.760 lên 29.100 đ/lít. Lần 16/10, diesel gần như đứng yên: 29.120 xuống 29.100 (−0,07 %). Có thể vì diesel đã ở mức cao ngay từ đầu quý nên phần trăm tăng trông nhẹ hơn. Cũng có thể mỗi loại nhiên liệu chịu một lực kéo riêng từ thị trường thế giới. Bảng dữ kiện của chúng tôi không cho biết cái nào đúng, nên đây mới chỉ là giả thuyết.

Điều chắc chắn là diesel hiện là mặt hàng đắt nhất trong bốn loại, 29.100 đ/lít, cao hơn cả hai loại xăng.

Cùng 89 ngày, tiền ở chỗ khác làm được gì?

Đây là chỗ bức tranh thú vị. Cùng quãng thời gian từ 23/07 đến 20/10, ai mua vàng miếng SJC ngày 23/07 (giá bán 140,0 triệu đồng/lượng) rồi bán lại cho DOJI ngày 20/10 (giá mua 139,6 triệu đồng/lượng) thì lỗ 0,29 %. Cũng 89 ngày đó, gửi tiết kiệm ở mức 7,1 %/năm cho khoảng 1,73 % (tính đơn giản, chưa trừ thuế). Đây là phép tính đã qua, không phải dự báo.

Đặt cạnh nhau, ta có một cảnh khá lạ. Thứ bạn đổ vào bình xăng tăng giá 29,17 %. Thứ bạn cất trong két, tức vàng miếng, trượt nhẹ khi bán lại. Còn thứ bạn gửi ngân hàng chỉ nhích 1,73 %. Nhìn vào giá niêm yết của vàng miếng SJC trên bảng DOJI, giá bán ngày 20/10 là 142,6 triệu đồng/lượng, vẫn cao hơn 1,86 % so với 23/07, nhưng đã tụt 3,39 % so với 30 ngày trước. Vàng từng lên đỉnh 150,6 triệu đồng/lượng ngày 26/08 rồi quay đầu. Xăng thì chưa có một cú quay đầu nào đủ lớn để gọi là đảo chiều.

Có một lưu ý nhỏ về mức 7,1 %/năm. Đó là mức cao nhất trong 3 ngân hàng chúng tôi đọc, của VPBank ngày 20/10. Vietcombank là 5,4 %/năm và BIDV là 5,9 %/năm. Người gửi ở hai nơi này sẽ ra con số thấp hơn 1,73 %.

Thì sao?

Lạm phát mà mỗi người cảm nhận không nằm trong một rổ thống kê. Nó nằm ở những thứ mình mua đều đặn. Xăng là món như vậy: mỗi tuần một lần, đều đặn, không thể nói "tuần này tôi không đổ".

Còn một mảng nữa cho thấy sự tương phản. Chỉ số giá thực phẩm dulieu.dev, tính từ giá niêm yết online của 9 cửa hàng bán lẻ (tháng 06/2026 = 100, không phải số liệu thống kê chính thức), đạt 100,98 ở tháng 09/2026, giảm 0,23 % so với tháng trước. Thịt giảm mạnh nhất, −0,67 %. Thủy sản tăng mạnh nhất, +0,36 %. Giá thực phẩm bán lẻ online gần như phẳng, trong khi giá xăng thì trồi sụt liên tục.

Quý này, thứ biến động nhiều nhất không phải thứ ta để dành, mà là thứ ta đốt đi mỗi ngày.

Số liệu do dulieu.dev tự thu thập — giá vàng: DOJI; tỷ giá: Vietcombank; giá xăng dầu: VnExpress; giá bạc: CafeF; lãi suất: Vietcombank, BIDV, VPBank; chỉ số giá thực phẩm: dulieu.dev tính từ giá niêm yết online. Bài viết để tham khảo, không phải lời khuyên đầu tư.